Maak je eigen bemestingsplan in 3 stappen

Als boer sta je niet alleen voor de uitdaging om een effectief bemestingsplan op te stellen, maar ook om te voldoen aan de mestwetgeving en mestregels van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). In dit artikel behandelen we de cruciale stappen om een kwalitatief bemestingsplan op te stellen, met speciale aandacht voor mestoverschot, mestboekhouding en naleving van mestregels.  

Stap 1: Bodemanalyse en mestoverschotbeheer

Voor de meesten niet geheel onbekend maar wel belangrijk om te benoemen. Het startpunt van elk bemestingsplan is een grondige bodemanalyse. Kijk niet alleen naar de voedingsbehoefte van het gewas, maar ook naar de aanwezige nutriënten in de bodem. Dit vormt de basis voor een efficiënt bemestingsplan en helpt bij het beheren van mestoverschotten. 

Het is essentieel om het mestoverschot binnen de wettelijke normen te houden. Zorg voor een nauwkeurige registratie van mestproductie, -aanvoer en -uitrijding in de mestboekhouding, zoals voorgeschreven door RVO. 

Geen derogatie meer vanaf 2026
De regels voor derogatie zijn de afgelopen jaren aangepast. Sinds 2023 is het niet meer mogelijk om derogatie aan te vragen in Natura 2000-gebieden en GWB-gebieden, en vanaf 2024 geldt dit ook binnen bufferstroken rondom stikstofgevoelige gebieden. In NV-gebieden kon in 2024 en 2025 nog derogatie worden aangevraagd, maar met een verlaagde gebruiksnorm van 190 kg stikstof per hectare. Vanaf 2026 vervalt derogatie volledig, wat betekent dat maximaal 170 kg stikstof uit dierlijke mest per hectare mag worden gebruikt. De kaartlagen in de AgroVision Mineralen Module helpen bij het bepalen van de geldende normen per perceel.   

Meer informatie over de geldende normen vind je via: https://www.rvo.nl/onderwerpen/veranderingen-agrarisch-2026   

Stap 2: Gewaskeuze en mestregels 

De selectie van de gewassen moeten gebaseerd worden op zowel de marktvraag, de mestregels maar ook de GLB en het gewas dat past binnen het eigen rantsoen van de koeien. Raadpleeg hierbij de RVO-richtlijnen om te begrijpen welke gewassen geschikt zijn voor jouw bedrijf en voldoen aan de mestwetgeving. De keuze van gewassen moet niet alleen rendabel zijn, maar ook duurzaam binnen de gestelde mestregels. 

Houd bij het opstellen van het bemestingsplan rekening met de specifieke voedingsbehoeften van de gekozen gewassen en de mestnormen die RVO voorschrijft. Een gedetailleerd bemestingsplan is niet alleen goed voor de gewasgroei, maar ook voor het naleven van de mestregels. 

Nieuw: Renure als kunstmestvervanger
Naar verwachting wordt Renure in de eerste helft van 2026 goedgekeurd als kunstmestvervanger, net als mineralenconcentraat. Tot de invoering geldt een overgangsperiode vanaf 13 januari 2026, waarin deelnemers aan het onderzoek mineralenconcentraat mogen blijven gebruiken onder de bestaande voorwaarden, aangevuld met enkele extra eisen. 

Per gebruiker geldt een maximum van 80 kg stikstof per hectare per jaar uit mineralenconcentraat, bovenop de norm voor dierlijke mest. Voor Renure geldt hetzelfde maximum, waarbij de stikstof uit beide bronnen samen meetelt. Mineralenconcentraat telt niet mee voor de gebruiksnorm dierlijke mest, maar wel volledig voor de stikstof- en fosfaatgebruiksnorm (werkingscoëfficiënt 100%). Controleer altijd de actuele informatie van RVO via: Onderzoek naar mineralenconcentraat | RVO.nl   

Extra aandacht voor de rustgewasregeling
Bij de gewaskeuze is het belangrijk om ook rekening te houden met de rustgewasregeling, die invloed heeft op de bemestingsruimte, vooral in NV-gebieden. Het is daarom van belang om goed inzicht te hebben in welke gewassen in eerdere jaren op een perceel hebben gestaan en of aan de voorwaarden voor een rustgewas wordt voldaan.  

Met de kaartlagen in AgroVision Mineralen Module zie je per perceel welke gewassen de voorgaande jaren zijn geteeld. Dit ondersteunt het plannen van het bouwplan en het correct toepassen van de rustgewasregeling, zodat je keuzes altijd voldoen aan de geldende regelgeving. 

Stap 3: Bemestingsplan en mestboekhouding volgens RVO-richtlijnen 

Leg vast welke meststoffen je inzet, in welke hoeveelheden en op welk moment. Zorg dat dit volledig wordt gedocumenteerd in de mestboekhouding. Periodieke rapportages over mestproductie, -transport en -uitrijding zijn verplicht en voorkomen sancties of boetes. 

Blijf op de hoogte van wijzigingen in de mestwetgeving 
Een goed bemestingsplan houdt rekening met optimale gewasgroei én naleving van de mestregels van RVO. Door bodemanalyse, mestoverschotbeheer, gewaskeuze en een gedetailleerd bemestingsplan te combineren, leg je de basis voor een succesvolle oogst binnen de wettelijke kaders. Blijf alert op wijzigingen in de mestwetgeving om een duurzame en conforme landbouwpraktijk te behouden. 

AgroVision software
Onze softwareoplossingen werken altijd met de laatste stand van zaken rondom mestwetgeving. Door de slimme koppelingen wordt de data van de belangrijkste instanties, zoals het RVO en de Kringloopwijzer, direct ingeladen. Hierdoor zie je meteen of jouw bemestingsplan binnen de normen voldoet. Daarnaast kunt je jouw gegevens delen met de accountant of adviseur door hen te machtigen. Zo kan de adviseur je bijvoorbeeld helpen met het opstellen van jouw bemestingsplan.  

Als klant van AgroVision ben je vrij in de keuze of je de data handmatig wilt invoeren of gebruik wilt maken van de handige koppelingen. Zo kan ieder op zijn eigen manier met zijn data aan de slag, wel zo fijn!